print deze pagina

17 december 2016

Verslag Landelijke Dag 17 december 2016 te Utrecht over ‘Stress’

Nadat Elisabeth ter Kulve de dag opende sprak voorzitter Henk Ekker en stond hij stil bij het plotselinge overlijden van Femie Lansink. Ook werd er verenigingsnieuws gedeeld en kon men horen dat er met succes nieuwe bestuursleden zijn geworven.

Dr. Christiaan Vinkers, psychiater verbonden aan het UMC Utrecht, was vervolgens de eerste spreker met zijn presentatie ‘Stresskip of niet? De relevantie van stress en veerkracht voor bipolaire stoornis‘. Stressvolle gebeurtenissen kunnen iemand uit evenwicht brengen en verhogen het risico op een bipolaire stoornis. Ook heeft stress directe invloed op het verdere beloop en hoe vaak iemand opnieuw manisch of depressief wordt. Toch zitten er grote verschillen in stressgevoeligheid tussen patiënten met de diagnose bipolaire stoornis. Terwijl sommigen erg goed tegen stress kunnen, is dit bij anderen veel minder het geval. Op dit moment weet men niet goed hoe deze grote verschillen ontstaan. Dat heeft in ieder geval te maken met de omgeving (bijvoorbeeld jeugdtrauma), psychologische factoren (hoe optimistisch is iemand van nature?) en biologische factoren (hoe hard staat het stresssysteem aan?). In deze lezing vertelde hij hoe groot de invloed van stress en trauma op het ontstaan, het beloop en de behandeling van een bipolaire stoornis nu echt is. Ook heeft hij het gehad over factoren die verschillen in stressgevoeligheid verklaren en de noodzaak om deze factoren te integreren. Jeugdtrauma’s zijn belangrijke pijlers. De zaal kon verder vernemen dat vrouwen beter met stress om kunnen gaan dan mannen!

Ervaringsdeskundige Cornelie Egelie-Sprenger hield na de pauze haar verhaal. Cornelie is moeder van drie kinderen en is belast met de bipolaire stoornis. Zij heeft met name last gehad van depressies en psychotische episodes. Om gevoelens van stress op afstand te houden moet zij continu keuzes maken. Een verliefdheid kan al snel ontaarden in stemmingsschommelingen. Zij kan zichzelf tegen deze stressgevoelens wapenen door bijvoorbeeld hard te lopen of op blote voeten in de duinen te wandelen. En door goed op haar ademhaling te letten komt zij langzaamaan weer dichter tot zichzelf. Haar geest wordt helder en zij krijgt inzichten die haar kracht en vertrouwen geven.

Na de middagpauze waren er twee workshops en vier gespreksgroepen. In de workshop Tai Chi kon de groep ervaren wat Tai Chi kan bieden om stress de baas te kunnen. Tai Chi is een serie van langzame lichamelijke bewegingen. Hierbij wordt concentratie, ontspanning en de bewuste circulatie van energie door het lichaam nagestreefd. Tai Chi wordt heden ten dage met name gebruikt voor het tot rust brengen van het hoofd, het lichaam trainen en het verminderen van stress. Beoefenaars van Tai Chi richten zich op hun ademhaling en proberen ‘mindful’ te trainen; ze houden hun aandacht in het hier en nu. De workshop werd geleid door Astrid Lafour, Tai Chi docent.

De andere workshop Chronotherapeutische interventies werd verzorgd door Harm-Pieter Spaan, psychiater verbonden aan Parnassia. Chronotherapie betekent dat bij een behandeling rekening wordt gehouden met de tijd van de dag en met de “interne tijd”. Met interne tijd wordt bedoeld de fase van de biologische klok. Dat het belangrijk is om rekening te houden met “tijd” blijkt ook uit het feit dat verstoringen van de biologische klok, het slaap/waakritme en hieraan gerelateerde energieproblematiek vaak (mede) ten grondslag kunnen liggen aan (psychische) gezondheidsproblemen. Zo ook bij bipolaire stoornissen. In de workshop werd ingegaan op chronotherapie (zoals bijvoorbeeld lichttherapie) in de praktijk. Een aanhoudende depressie kan zeer effectief worden bezworen met lichttherapie. Er werd informatie gegeven over de achtergronden van de chronotherapie, maar Harm-Pieter Spaans ging ook direct in op de praktische toepassingen, de mogelijkheden en drempels, bij behandeling van bipolaire problematiek.

Het was een interessante, vrij stressloze dag met veel bezoekers. De foto impressie van deze dag vindt u hier.

Op naar 18 maart 2017, de dag over de Nieuwe GGZ in onze vertrouwde Musketon in Utrecht.